مدل حکمرانی فناورانه مردم‌پایه؛ الگویی نوین برای رشد اقتصادی و تحقق عدالت

با استناد به یادداشتی منتشرشده از سوی جواد سادات، وی مدل «حکمرانی فناورانه مردم‌پایه» را به عنوان یک الگوی قابل اتکا برای رشد اقتصادی همراه با تاب‌آوری و تحقق عدالت اجتماعی معرفی کرده است. این مدل برای نخستین‌بار در دیوان محاسبات کشور و وزارت راه و شهرسازی با همکاری چندین اندیشکده‌ راهبردی کشور و به راهبری مهرداد بذرپاش طراحی و به اجرا درآمده است.

سادات در این یادداشت تأکید کرده است که:

«رشد توأمان با تاب‌آوری اقتصادی و بازتوزیع ثروت، نگاهی واقع‌بینانه به حل مسائل اقتصادی کشور است.»

در مدل حکمرانی فناورانه مردم‌پایه، مسائل اولویت‌دار مردم مستقیماً در دستور کار دستگاه‌های متولی قرار می‌گیرد، اما با یک تفاوت بنیادین: مردم نه‌تنها دریافت‌کننده سیاست، بلکه مجری و ارزیاب آن هستند. این رویکرد دو مسیر کلیدی را دنبال می‌کند:

  • واگذاری اجرای سیاست‌ها به مردم

  • استفاده از فناوری‌های نوین برای سنجش اثربخشی

سادات معتقد است که مشارکت گسترده‌تر مردم در اجرای سیاست‌ها، علاوه بر افزایش اثربخشی، موجب ارتقاء نوآوری، ایجاد کسب‌وکارهای جدید، پیچیدگی اقتصادی و در نهایت تاب‌آوری در برابر تحریم‌ها می‌شود. او این مدل را نه‌تنها پدافندی، بلکه آفندی اقتصادی در مقابل جنگ اقتصادی دشمنان توصیف کرده است.

وی همچنین به لزوم استفاده از فناوری‌های GOVTECH در حکمرانی اشاره کرده و نمونه‌هایی از این اقدامات را معرفی می‌کند:

  • سامانه «خودنویس» برای شفاف‌سازی فرآیندها

  • به‌روزرسانی سامانه املاک و اسکان برای عرضه خانه‌های خالی

  • فعال‌سازی ظرفیت پلتفرم‌های اینترنتی برای سفرهای بین‌شهری

  • بهره‌گیری از فناوری بلاک‌چین و هوش مصنوعی برای ردیابی هزینه‌ها و کشف تقلب اداری

سادات در ادامه به ضرورت طراحی نسل‌های جدیدی از ابزارهای عدالت‌محور مانند سهام عدالت نوین، کالابرگ الکترونیک، تخصیص زمین و مسکن، مالیات‌های تنظیمی هوشمند و سایر سازوکارهای فناورانه اشاره کرده و تأکید کرده است:

«بازتعریف جمهوریت در گام دوم انقلاب، از مسیر مردم‌پایگی سیاست‌ها می‌گذرد.»

او در پایان، یادداشت خود با عنوان «تحول حکمرانی در عصر فناوری‌های نوین؛ ایران هوشمند، ایران پیشرفته» را دعوتی برای گفت‌وگوی ملی پیرامون آینده حکمرانی در کشور دانسته است.

دریافت متن در شبکه اجتماعی توییتر (ایکس)